| เกียรติคุณ
หากจะกล่าวถึงพระเกียรติคุณแห่งพระเจ้าศรีธรรมาโศกราชแล้ว
อาจกล่าวทรงมีเกียรติคุณอันเกิดจาก
พระราชกรณียกิจสำคัญสามประการ คือ
1. การสร้างเมือง จากหลักฐานประวัติศาสตร์และโบราณคดี เชื่อได้ว่าพระเจ้าศรีธรรมาโศกราชสร้างเมือง
ในราวพุทธศตวรรษที่ 17 พร้อมกับตั้งราชวงศ์ปทุมวงศ์ อันเป็นราชวงศ์สำคัญราชวงศ์หนึ่งใน
ประวัติศาสตร์ภาคใต้ต่อมาได้พัฒนาจนเจริญรุ่งเรืองสูงสุดในพุทธศตวรรษที่
18 - 19 เป็นรัฐอิสระ
ที่มีฐานะดั่งราชธานีของภาคใต้สามารถปกครองหัวเมืองปักษ์ใต้ตลอดแหลมมลายู
การสร้างชุมชนขึ้นเป็นเมืองนับเป็นเรื่องที่ยุ่งยาก เพราะมีปัญหานานัปการในการสื่อสารทำความเข้าใจ
และวิธีการรวมกลุ่มคนเป็นอย่างยิ่ง การที่ทรงสามารถรวบรวมกลุ่มคนที่กระจัดกระจายให้มาอยู่ด้วยกัน
และจัดระบบปกครองเข้าเป็นเมืองได้ นับเป็นพระปรีชาสามารถและ เมื่อสร้างสำเร็จแล้วก็ได้เปลี่ยนชื่อจาก
"ตามพรลิงค์" เป็น "นครศรีธรรมราช" ตามสร้อยอิสริยยศคือ
"ศรีธรรมาโศกราช" และใช้ชื่อนี้สืบต่อ
เนื่องกันมาถึงปัจจุบัน ในการปกครองทรงใช้ธรรมะในพระพุทธศาสนาเป็นหลัก
เรียกว่า "ระบบธรรมราชา"
และด้วยระบบนี้เองจึงส่งผลให้มีหัวเมือง 12 เมืองมาขอขึ้นเรียกว่า "เมืองสิบสองนักษัตร"
2. การสถาปนาพุทธศาสนาลัทธิสังกาวงศ์ จากหลักฐานในประเทศศรีลังกา เชื่อได้ว่าพระเจ้าศรีธรรมาโศกราช
ได้สถาปนาพุทธศาสนาเถรวาทแบบลังกาวงศ์ (ลัทธิลังกาวงศ์) ขึ้นเป็นแห่งแรกในภาคใต้
ในทางศาสนจักรจึงถือ
ว่าทรงเป็นแม่แบบในการเผยแผ่พุทธศาสนา ลัทธิดังกล่าวให้กำจายไปทั่วภาคใต้
ซึ่งส่งอิทธิพลแก่อาณาจักร
สุโขทัยในเวลาต่อมา พระเกียรติคุณของพระองค์เป็นที่รับรู้ของชาวพุทธทั้งในศรีลังกาและดินแดนคาบสมุทธ
ไทยสืบมา
3. การสร้างพระบรมธาตุเจดีย์ จากหลักฐานตำนานเมืองนครศรีธรรมราชและโบราณคดี
เชื่อได้ว่า
พระเจ้าศรีธรรมาโศกราช ได้ทรงสร้างพระบรมธาตุเจดีย์ อันเป็นสถูปบรรจุพระบรมสารีริกธาตุขึ้นตามแบบ
ธาตุศิลปะลังกา (คือทรงระฆังคว่ำหรือโอคว่ำ) จนกลายเป็นปูชนียสถานที่สำคัญคู่บ้านคู่เมือง
ผลงานนี้นับเป็น
กรณียกิจที่ยิ่งใหญ่เพราะเป็นงานที่ต้องอดทนต่อความเหนื่อยยาก และต้องมุ่งมั่นต่อความสำเร็จ
เพื่อสร้าง
ความผาสุกให้แก่ชาวเมืองอย่างยั่งยืนถาวร
|